ICF Performans Değerlendirmesi: Kriterler, Seans Seçimi ve Hazırlık

ICF Performans Değerlendirmesi, kaydedilmiş koçluk seanslarınızı ICF Temel Yetkinlikleri üzerinden puanlar. Başvurduğunuz unvana göre ACC için bir kayıt, PCC ve MCC için iki kayıt gönderirsiniz. Kaynak: ACC Gereklilikleri, PCC Gereklilikleri, MCC Gereklilikleri

Önce bunu okuyun — 2027 dönüm noktası. Bu rehber MCC adayları için ve başvurusu 1 Nisan 2027'den önce tamamlanacak ACC/PCC Portfolyo adayları için bütünüyle geçerli. 1 Nisan 2027'den itibaren ACC/PCC Portfolyo adayları Performans Değerlendirmesi göndermeyecek; yeterlilik, geliştirilmiş mentor koçluk süreci ve MCS rozetli bir mentor koçun doldurduğu Competency Review Form (Yetkinlik Değerlendirme Formu) üzerinden gösterilecek. Başvurunuz bu tarihe veya sonrasına kalacaksa önceliğiniz 2027 geliştirilmiş mentor koçluk yolu ve MCS hazırlık kontrol listesi olmalı. ACC/PCC Level Path (akredite program) adayları: sizin yolunuz büyük ölçüde aynı kalıyor.

Birçok koç için bu değerlendirme ciddi bir kaygı kaynağı. Değerlendirici, seansta yapmak istediğinizi görecek mi? Her yetkinliği yeterince gösterdiniz mi? Başka bir seans mı seçmeliydiniz?

Bu rehber, değerlendiricilerin neye baktığını, göndereceğiniz seansı nasıl seçeceğinizi ve Türkiye'den başvuran koçların en sık sorduğu soruyu — "Seansım Türkçe olabilir mi?" — ICF'in güncel kurallarıyla yanıtlıyor.

ICF Performans Değerlendirmesini Anlamak

Ne Değerlendiriliyor?

Performans Değerlendirmesi, gerçek bir koçluk seansında ICF Temel Yetkinliklerini ne ölçüde sergilediğinizi ölçer. Değerlendiriciler, koçluğunuzu standart kriterlerle puanlayan eğitimli profesyonellerdir.

Aranan şey kusursuzluk değil: yetkin, etik ve temel koçluk becerilerini anladığınızı gösteren bir koçluk.

Unvan Seviyesine Göre Kriterler

Her seviyenin geçme çıtası farklıdır:

ACC (Associate Certified Coach)

• Tüm yetkinliklerde temel düzeyde yeterlilik
• Koçluğu danışmanlık ve mentorluktan ayıran çizgiyi bilmek
• Ara sıra sapmalar olabilir, ancak koçluk çerçevesi korunur

PCC (Professional Certified Coach)

• Tüm yetkinliklerde tutarlı yeterlilik
• Yetkinlik kullanımında derinlik ve incelik
• Zorlayıcı anlarda bile koçluk varlığını sürdürmek

MCC (Master Certified Coach)

• Ustalık düzeyinde yeterlilik
• Yetkinliklerin bütünleşik, akıcı kullanımı
• Mesleğin en yüksek standartlarına göre değerlendirme

Seviyeler arasındaki farkın ayrıntısı için ACC, PCC ve MCC karşılaştırmasına bakabilirsiniz.

Değerlendirilen Sekiz Temel Yetkinlik

Seansınız sekiz ICF Temel Yetkinliğinin tamamı üzerinden puanlanır:

1. Etik Uygulama Sergiler — profesyonel standartları ve dürüstlüğü korumak
2. Koçluk Zihniyetini Bünyesinde Taşır — sürekli öğrenme ve yansıtıcı pratik
3. Anlaşmaları Oluşturur ve Sürdürür — net seans ve ilişki sözleşmeleri
4. Güven ve Emniyeti Geliştirir — destekleyici bir alan yaratmak
5. Varlığını Sürdürür — tam bilinçli ve danışanla birlikte olmak
6. Etkin Dinler — birden fazla düzeyde derin dinleme
7. Farkındalık Uyandırır — güçlü sorular ve içgörüyü kolaylaştırmak
8. Danışan Gelişimini Kolaylaştırır — öğrenmeyi ve bütünleştirmeyi desteklemek

Göndereceğiniz Seansı Seçmek

Seans seçimi, başvurunun en kritik kararlarından biridir. Yanlış seçim, güçlü koçluk becerilerini bile gölgeleyebilir.

İyi Bir Değerlendirme Seansının Özellikleri

Süre ve bütünlük

• Kayıt, 20 ile 60 dakika arasında, baştan sona kesintisiz ve kurgusuz bir seans olmalı; 60 dakikayı aşan seanslar puanlanmaz
• Yetkinlik göstergelerinin seans boyunca tutarlı göründüğü bir kayıt seçin

Danışan profili

• Koçluk sürecine gerçekten katılan bir danışan
• Keşfetmek istediği gerçek bir konusu olan biri (kurgu senaryo değil)
• Koçluğa alan tanıyan bir danışan (ne aşırı konuşkan ne de kapalı)
• İdeal olarak, süreci tanıyan ve size güvenen mevcut bir danışan

Konu uygunluğu

• Keşfe ve içgörüye alan açan bir konu
• Ne derinliği sınırlayacak kadar basit ne de uzmanlık gerektirecek kadar karmaşık
• Danışanın önemsediği bir konu — duygusal yatırım, koçluk fırsatı yaratır
• Kriz durumlarından, ruh sağlığı konularından ve teknik uzmanlık gerektiren alanlardan kaçının

Sizin enerjiniz ve varlığınız

• Merkezde ve odakta hissettiğiniz bir seans
• Kayıt sırasında dış dikkat dağıtıcıların en az olduğu bir ortam
• Aceleye gelmediğiniz, yorgun veya stresli olmadığınız bir gün

Kırmızı Bayraklar: Göndermemeniz Gereken Seanslar

Şu seansları göndermeyin:

• Yeni bir teknik veya yaklaşım denediğiniz seanslar
• Danışanın baştan sona ilgisiz veya dirençli göründüğü seanslar
• Teknik sorunların akışı bozduğu kayıtlar
• Konunun sizde olmayan bir uzmanlık gerektirdiği seanslar
• Kendinizi formunuzda hissetmediğiniz günler
• Önemli bölümü koçluk dışı sohbete giden seanslar

Dikkat edin:

• Danışandan çok sizin konuştuğunuz seanslar
• Ses kalitesi düşük kayıtlar
• Kesilmiş veya kurgulanmış kayıtlar (tam ve kurgusuz olması zorunlu)
• Arkadaş veya aile üyeleriyle yapılan koçluk
• Anlamlı bir derinliğe hiç ulaşmayan konular

Seçim Süreci: Bir Çerçeve

1. Birden fazla seansı gözden geçirin — ilk veya tek kaydınızı göndermeyin
2. Nesnel dinleyin — hatırladığınız gibi değil, bir değerlendiricinin duyacağı gibi
3. Yetkinlik kontrol listesi kullanın — her yetkinliğin gösterildiği anları işaretleyebiliyor musunuz?
4. Dış görüş alın — en güçlü adaylarınızı bir mentor koça dinletin
5. İçgüdünüze güvenin — bir seansta bir şey eğreti duruyorsa, o duyguyu ciddiye alın

Değerlendiriciler Neye Bakıyor?

Değerlendirici bakış açısını anlamak hem seans seçiminizi hem de koçluğunuzu güçlendirir. Değerlendiriciler her yetkinlik için somut davranış göstergeleri arar:

• Etik Uygulama: gizliliğe saygı, uygun sınırlar, koçluk kapsamı dışına çıkan konuları fark edip adlandırma
• Koçluk Zihniyeti: bilen değil merak eden pozisyonda kalmak, kendi tepkilerini yönetmek, yargısızlık
• Anlaşmalar: danışanın seanstan ne istediğini netleştirmek, odak ve başarı ölçütü üzerinde ortaklık kurmak, seans içinde ilerlemeyi yoklamak
• Güven ve Emniyet: danışanın ifadesine alan açmak, özerkliğini desteklemek, farklı olsa bile danışanın bakış açısını onurlandırmak
• Varlık: danışana tam dikkat, sessizlikte bile mevcut kalmak, kendi gündemini yönetmek
• Etkin Dinleme: söyleneni ve söylenmeyeni duymak; duyguyu, enerjiyi ve örüntüleri yakalamak; danışanın dilini kullanmak
• Farkındalık Uyandırma: yeni düşünce açan sorular, bağsız paylaşılan gözlemler, sessizliğin etkili kullanımı
• Danışan Gelişimi: sonraki adımları danışanın tanımlamasını desteklemek, kaynakları ve olası engelleri keşfetmek, öğrenmeyi kutlamak

Değerlendirici Notlarından Tipik Örnekler

Olumlu gözlemler:

• "Koç, danışanın bakış açısına gerçek bir merak gösterdi"
• "Soru, danışanda görünür bir kayma yarattı"
• "Koç, zor bir duygusal anda varlığını korudu"
• "Seansın net bir başı, ortası ve sonu vardı"

Eleştirel gözlemler:

• "Koç, danışan konuyu tam keşfetmeden çözüme geçti"
• "Net bir seans anlaşması kurulduğuna dair sınırlı kanıt var"
• "Sorular açık ve meraklı değil, yönlendirici hissettirdi"
• "Koçun özeti danışanın sözlerini değil, kendi yorumunu yansıttı"

Seansım Türkçe Olabilir mi? Kayıt ve Transkript Kuralları

Türkiye'den başvuran koçların ilk sorusu genellikle bu. ICF'in güncel performans değerlendirmesi sayfasına göre:

• Seans, danışanın en rahat olduğu dilde yapılabilir — iki kayıt gönderiyorsanız ikisinin aynı dilde olması da gerekmez.
• Transkript, seansta konuşulan dilde ve kelimesi kelimesine (verbatim) olmalı.
• ICF'in değerlendirme sunmadığı bir dilde kayıt gönderiyorsanız, hem seans dilindeki transkripti hem de İngilizce transkripti birlikte göndermeniz gerekir. Başvurmadan önce ICF'in kendi dilinizde değerlendirme sunup sunmadığını güncel başvuru kılavuzundan doğrulayın.

Transkript biçim kuralları (ICF'in yayımladığı güncel gereklilikler):

• Kelimesi kelimesine, eksiksiz döküm
• Her ifadede konuşanın belirtilmesi (koç / danışan) ve koç ile danışan ifadelerinin ayrı satırlarda olması
• Her konuşmacı değişiminde zaman damgası
• Word belgesi (.doc veya .docx) — başka format kabul edilmiyor

Kayıt biçim kuralları:

• Yalnızca ses kaydı; MP3, WMA, MP4 veya M4A formatında
• Tek parça dosya, en fazla 95 MB
• Tam ve kurgusuz, 20–60 dakika

Kayıt, izin ve transkript sürecinin 2027'de nasıl değişeceği için ICF koçluk kaydı ve transkript rehberine, kayıt alırken danışan onayının etik boyutu için yapay zekâ araçları ve danışan onayı yazısına bakın.

Teknik Hazırlık

• Kayıt düzeneğinizi önemli seanslardan önce birkaç kez test edin
• Yedek bir kayıt yöntemi hazır bulundurun
• Seans biter bitmez kaydın düzgün kaydedildiğini doğrulayın
• İki ses de net ayırt edilebilmeli; arka plan gürültüsü en azda olmalı

Başvuru Dosyanızda Kayıttan Fazlası Var

• Danışan onay formu: imzalı ve tarihli
• Transkript: yukarıdaki biçim kurallarına uygun
• Başvuru belgeleri: eksiksiz ve hatasız

Kaçınılması Gereken Yaygın Hatalar

Başvurunun tamamındaki tuzaklar için ICF unvan başvurusunda en sık yapılan 8 hata yazısına bakın. Performans değerlendirmesi özelinde:

Seanstan Önce

Hata 1: Alışık olmadığınız bir düzenekle kayıt almak. Değerlendirme seansını yeni bir teknolojiyle veya yeni bir ortamda kaydetmeyin; düzeneğinizle önceden pratik yapın.

Hata 2: Yeni bir danışan seçmek. İlk seanslar nadiren en iyi koçluğunuzu gösterir — ilişki kurma evresi yetkinlik gösterimini gölgeler. Mümkünse oturmuş bir danışan ilişkisinden seans seçin.

Hata 3: Konuyu fazla kurgulamak. Danışanı "iyi koçluk konusuna" yönlendirme çabası genellikle geri teper. Danışanın gerçek gündemine güvenin.

Seans Sırasında

Hata 4: Koçluk yapmak yerine performans sergilemek. Kayıt bilinci koçu "rol yapmaya" itebilir. Kayıt almak doğal hale gelene kadar kendinizi kaydedin.

Hata 5: Her yetkinliği tek tek "göstermeye" çalışmak. Bu çaba kesik ve yapay bir koçluk üretir. İyi koçluk, yetkinlikleri kendiliğinden gösterir.

Hata 6: Seans anlaşmasını aceleye getirmek. "Asıl koçluğa" geçmek için sözleşmeyi hızla geçiştirmeyin — değerlendiriciler bunu fark eder.

Seanstan Sonra

Hata 7: Dinlemeden göndermek. Kaydınızı göndermeden önce mutlaka dinleyin. Harika hissettiren bir seans, kayıtta farklı duyulabilir.

Hata 8: Mentor geri bildirimini görmezden gelmek. Mentor koçunuzun bir seansla ilgili çekincesi varsa ciddiye alın; mentor bakışı çoğu zaman değerlendirici bakışıyla örtüşür.

Hata 9: Son dakika başvurusu. Acele, hata üretir. Teknik aksaklıklara zaman kalacak şekilde erken gönderin.

Hazırlıkta Yapay Zekâ Araçlarını Kullanmak

Yapay zekâ destekli koçluk analizi, performans değerlendirmesi hazırlığında şu noktalarda işe yarar:

• Yetkinlik gösterimlerini işaretlemek: yetkinliklerin seansın neresinde göründüğünü sistematik olarak bulmak
• Örüntüleri yakalamak: birden çok seansta tekrar eden güçlü yönler ve gelişim alanları
• Nesnel bir bakış sunmak: kendi değerlendiriciniz olmanın yarattığı önyargı olmadan analiz
• Hızlı yineleme: en iyi kaydınızı seçmeden önce pratik seanslarında hızlı geri bildirim

Hazırlık evresinde ücretsiz koçluk analizi gibi araçlar, koçluğunuzun ICF yetkinlikleriyle nasıl eşleştiğini görmenize ve en güçlü seanslarınızı ayırt etmenize yardımcı olur.

En iyi sonuç, yapay zekâ analizini insan mentor koçlukla birleştirmekten çıkar: yapay zekâ örüntüleri bulur ve ilerlemeyi ölçer; mentor koç bu örüntülerin ne anlama geldiğini yorumlar ve gelişim odağını belirler. Seansınızı mentor koçluktan önce yapay zekâya analiz ettirmenin artıları ve sınırları için bu değerlendirmeye bakın.

Hazırlık Takvimi

Başvuruya 6–8 Hafta Kala

• Farklı danışanlarla birden fazla seans kaydedin
• Kayıtları yetkinlik kontrol listesiyle gözden geçirin
• 3–5 aday seans belirleyin
• Mentor koçunuzla seans seçimi üzerinde çalışmaya başlayın

4–6 Hafta Kala

• Adayları 2–3 seansa indirin
• Finalistler için ayrıntılı mentor geri bildirimi alın
• Belgelerin tamamını doğrulayın

2–4 Hafta Kala

• Nihai seansı seçin
• Transkripti biçim kurallarına göre hazırlayın
• Teknik gereklilikleri (format, dosya boyutu, süre) son kez kontrol edin

Son Hafta

• Başvuruyu zaman payı bırakarak tamamlayın
• Materyallerin ulaştığını teyit edin
• Hazırlığınıza güvenin ve kaygıyı bırakın

Ya Geçemezsem?

Geçememek, koç olarak değerinizin bir yansıması değildir. Değerlendiriciler neyin eksik kaldığını anlamanıza yardımcı olan geri bildirim verir.

Yeniden gönderecekseniz:

• Geri bildirimi savunmaya geçmeden, dikkatle okuyun
• Somut gelişim alanlarını belirleyin
• Bu alanlar üzerinde bir mentor koçla çalışın
• Gelişim alanlarına odaklanan yeni seanslar kaydedin
• Yeniden göndermeden önce kendinize yeterli zaman tanıyın

Pek çok iyi koç bu değerlendirmeyi ilk denemede geçemedi. Çıtanın yüksekliği, unvanı anlamlı kılan şeydir.

Sık Sorulan Sorular

Performans değerlendirmesi seansım ne kadar uzun olmalı?

ICF'in güncel kuralına göre kayıt, 20 ile 60 dakika arasında, tam ve kurgusuz bir seans olmalı; 60 dakikayı aşan seanslar puanlanmaz. Kaynak: ICF Performance Evaluations

Kaç kayıt göndermem gerekiyor?

ACC için bir, PCC ve MCC için iki kayıt. 1 Nisan 2027'den itibaren ACC/PCC Portfolyo adayları performans değerlendirmesi kaydı göndermeyecek — ayrıntılar için 2027 kayıt ve transkript değişiklikleri rehberine bakın.

Seansı Türkçe yapabilir miyim?

Evet — seans, danışanın en rahat olduğu dilde yapılabilir. Transkript seans dilinde ve kelimesi kelimesine olmalı; ICF sizin dilinizde değerlendirme sunmuyorsa ek olarak İngilizce transkript de göndermeniz gerekir. Başvurudan önce güncel dil listesini ICF'ten doğrulayın.

Pratik danışanla yapılmış bir seans gönderebilir miyim?

Gerçek bir danışan konusu ve gerçek bir koçluk ilişkisi olan seansları tercih edin — değerlendiricinin yetkinlik gösterimini gözlemleyebilmesi için kurgu senaryolardan kaçının.

Danışanım hassas bir konu açarsa?

Değerlendiriciler gizlilikle bağlıdır. Yine de içerik ağırsa (travma, kriz vb.) o seans muhtemelen zaten en iyi seçiminiz değildir — bu durumlar koçu saf koçluktan "yardım etme" moduna çeker.

Seçmeden önce kaç seans kaydetmeliyim?

Birden fazla seans kaydedin. Seçenek çokluğu, yetkinlik gösterimini en iyi yansıtan seansı bulmayı kolaylaştırır.

En iyi seansımda küçük bir teknik aksaklık varsa?

Küçük kusurlar kabul edilebilir; ancak ses kalitesini veya bütünlüğü etkileyen sorunlar varsa başka bir seans seçin. Değerlendiricinin kilit anları kaçırması riskine girmeyin.

Göndermeden önce geri bildirim alabilir miyim?

Evet — göndermeden önce bir mentor koçla çalışmak veya yapay zekâ analizi kullanmak kesinlikle önerilir. Dış bakış, koçluğunuzu değerlendiricinin göreceği gibi görmenizi sağlar.

Kaynaklar

• ACC Credential Requirements
• PCC Credential Requirements
• MCC Credential Requirements
• ICF Performance Evaluations
• ICF Credential Application Preparation
• ICF Core Competencies

Performans değerlendirmesine hazırlanmak yalnızca aşılacak bir engel değil, bir gelişim fırsatıdır: en iyi seansınızı seçerken yaptığınız öz-değerlendirme sizi daha iyi bir koç yapar.

Hazırlığa başlamaya hazır mısınız? Seanslarınız için nesnel yetkinlik analizi almak üzere Mentor Coaching AI'ı deneyin veya değerlendiricilerin tam olarak neye baktığını derinlemesine anlamak için ICF Yetkinlik rehberlerimizi keşfedin.